![]() |
Pelmolen
|
|
De enig overgebleven Zaanse pelmolen |
|
Bekijk foto's van de restauratie. Klik hier ►►
![]() |
Naar de molen, 6 minuten gaans |
|
| Tussen de oude huizen van Westzaan, staat deze handwijzer naar molen 'Het Prinsenhof'. | ||
![]() |
![]() |
|
| Via een voetpad door het weiland kom je bij de in 1722 gebouwde molen.... | .... met zijn voorraadschuur aan de Weelsloot. | |
![]() |
![]() |
|
| De schuur en de molen staan in het veenweide landschap. | Molen en schuur staan op gemetselde penanten die op hun beurt op een aantal vurenhouten palen staan van 7 meter lang. | |
![]() |
![]() |
|
| Aan de lijn van de getrapte weeg is te zien dat de schuur een flink eind is verzakt. | Via deze loopbrug werd de gerst uit de schepen naar de schuur gebracht om later als gort de omgekeerde weg te gaan. | |
![]() |
![]() |
|
| De gerst werd op zolder opgeslagen. Door schuiven in de vloer van de zolder kon het gerst in een kar worden gestort en naar de molen worden gebracht | Veel delen in de molen zijn nog origineel uit de 18e eeuw, zo ook deze houten wand, in de Zaanstreek een getrapte weeg genoemd. | |
![]() |
![]() |
|
| Enorme katrollen om stenen en spillen te lichten | via een schepperij of Jacobsladder gaat de gerst van de begane grond naar de stortzolder waar zich ook het ravenwiel, de kroonwielen en de schijflopen bevinden. | |
![]() |
![]() |
|
| Onder de stortzolder ligt de maalzolder en hier bevinden zich twee pelstenen en twee harpen. | De stenen liggen tussen de vloer en de zolder er beneden. Door de schuif op te halen liep de gepelde gerst door een koker naar beneden. | |
![]() |
![]() |
|
| Via een kaar (trechter) wordt de gerst in de ruimte tussen de pelsteen en het pelblik gestort. | Bij de ingang van de Zaanse Schans ligt deze stapel pelstenen waarin de windkerven goed te zien zijn. (Op de achtergrond is oliemolen de Ooievaar te zien). | |
![]() |
![]() |
|
| Het pelblik is voorzien van vele honderden gaatjes die er in zijn geslagen. De scherpe karteltjes fungeren als rasp. De steen als waaier. | Zo ziet een pelblik er onder de vloer uit. | |
![]() |
![]() |
|
| De gerst wordt vier tot zes maal gepeld en iedere keer wordt het tussentijds op de warme 'harp' gezeefd. | ||
![]() |
![]() |
|
| De harp loopt op rolletjes | ||
![]() |
![]() |
|
| Dit is het krukmechanisme van de warme harp die zorgt voor de schuddende beweging. | Pelmolens hadden speciale roeden voor een hoge trekkracht. Hier ligt nog een exemplaar uit eind 19e eeuw | |
![]() |
![]() |
|
| Ook hier is 'enig' onderhoud hard nodig. In oktober 2005 zullen onder andere delen van de stelling worden vervangen. | ||
![]() |
![]() |
|
![]() |
De waaierij | |
![]() |
![]() |
|
| Typerend voor het Prinsenhof is de vrijstaande hut. | ||
![]() |
|
|
| Zaanse Molendag, 24 september 2005. Eeuwenoude guitaar duetten in een eeuwenoude molen. | ||
De
geschiedenis van het pellen en de verschillen tussen de Zaanstreek en het
Noorden van Nederland is te vinden in het boek "Spieren Water
en Wind, 23.000 jaar malen en molens". Voor meer informatie
klik hier >>>![]()